Mō te hunga he ngoikore te tirohanga, he mea nui ngā karāhe whakapā ki te oranga o ia rā. E ai ki te American Academy of Ophthalmology, he kōpae kirihou mārama te karāhe whakapā e whakatakotoria ana ki runga i te kanohi hei whakapai ake i te tirohanga a te tangata. Kāore i rite ki ngā mōhiti, ka noho ēnei karāhe angiangi ki runga i te kiriata roimata o te kanohi, e kapi ana, e tiaki ana hoki i te kornea o te kanohi. Ko te mea pai, kāore e kitea ngā karāhe whakapā, ā, ka āwhina i te tangata kia pai ake te tirohanga.
Ka taea e ngā karāhe whakapā te whakatika i ngā momo raruraru tirohanga, tae atu ki te tirohanga tata me te tirohanga tawhiti (e ai ki te National Eye Institute). I runga i te momo me te kaha o te ngaronga o te tirohanga, he maha ngā momo karāhe whakapā e pai ana mōu. Ko ngā karāhe whakapā ngohengohe te momo tino noa, e tuku ana i te ngāwari me te whakamarie e pai ana ki te nuinga o ngā kaimau karāhe whakapā. He mārō ake ngā karāhe whakapā pakari i ngā karāhe whakapā ngohengohe, ā, he uaua pea ki ētahi tāngata te taunga ki te whakamahi. Heoi, ko tō rātou pakari ka taea te whakaroa i te whanaketanga o te myopia, te whakatika i te astigmatism, me te whakarato tirohanga mārama ake (e ai ki a Healthline).
Ahakoa ka taea e ngā karaihe whakapā te whakangawari ake i te oranga mō te hunga he ngoikore te tirohanga, me tiaki me te tiaki kia pai ai te mahi. Ki te kore koe e whai i ngā aratohu mō te horoi, te penapena, me te whakakapi i ngā karaihe whakapā (mā te Cleveland Clinic), ka raru pea tō hauora kanohi. Anei ngā mea me mōhio koe mō ngā karaihe whakapā.
Ahakoa te āhua kino o te peke ki roto i te puna kaukau, te hikoi rānei i te takutai me te mau karāhe whakapā, ka tūpono pea te hauora o ō kanohi. Kāore i te haumaru te mau karāhe whakapā i ō kanohi i a koe e kaukau ana, nā te mea ka mimitihia e ngā karāhe ētahi o te wai e uru ana ki ō kanohi, ā, ka taea te kohi huakita, huaketo, matū, me ngā iroriki kino (mā Healthline). Mēnā ka roa te pānga o ēnei mate ki ngā kanohi, ka pāngia te kanohi e te mate, te mumura, te riri, te maroke, me ētahi atu raruraru kino o te kanohi.
Engari, me pēhea mēnā kāore e taea te muku i ō karu kanohi? He maha ngā tāngata he presbyopia kāore e kite me te kore he karu kanohi, he mōhiti rānei, ā, kāore ngā mōhiti e pai mō te kaukau, mō ngā hākinakina wai rānei. Ka tere te puta o ngā paru wai i runga i ngā mōhiti, ka ngawari te tango atu, ka rere atu rānei.
Mena me mau koe i ngā karaihe whakapā i a koe e kaukau ana, e taunaki ana te Whatunga Tohunga Kanohi kia mau koe i ngā mōhiti kanohi hei tiaki i ō karaihe, tangohia tonutia i muri i te kaukau, horoia rawatia ngā karaihe whakapā i muri i te pā ki te wai, me te whakamahi i ngā pata whakamakuku hei ārai i te maroke o ngā kanohi. Ahakoa kāore ēnei tohutohu e kī taurangi kāore he raruraru mōu, ka taea e rātou te whakaiti i tō tupono ki te pangia e te mate kanohi.
He mea nui te horoi me te patu huakita i ngā karaihe whakapā i mua atu, ā, i muri hoki i ia whakamahinga. Heoi anō, ko ngā karaihe whakapā e kore e arohia ana me waiho hei wāhanga nui o tō tiaki kanohi. Ki te kore koe e tiaki i ō kete karaihe whakapā, ka tipu pea ngā huakita kino ki roto, ka uru ki roto i ō kanohi (mā Visionworks).
E taunaki ana te American Optometric Association (AOA) kia horoia ngā karaihe whakapā i muri i ia whakamahinga, kia whakatuwheratia, kia whakamarokehia hoki ina kore e whakamahia, ā, kia whakakapia hoki ngā karaihe whakapā i ia toru marama. Mā te whai i ēnei mahi ka āwhina i te pupuri i te hauora o ō kanohi mā te whakarite kia horoia ō karaihe whakapā, kia rongoatia hoki ki roto i tētahi ipu ma, hou i muri i ia whakamahinga.
Ka whakamārama atu hoki a Visionworks ki a koe me pēhea te horoi tika i ngā pouaka karaihe whakapā. Tuatahi, maka atu te wai whakapūmau kua whakamahia, kei roto pea he huakita kino me ngā mea whakapataritari. Kātahi ka horoia ō ringaringa hei tango i ngā huakita mai i tō kiri ka uru ki roto i te pouaka whakapā. Kātahi ka tāpirihia he wai whakapūmau ma ki te pouaka ka whakahaere i ō maihao ki runga i te wāhi rokiroki me te taupoki hei wetewete me te tango i ngā paru. Ringihia ki waho ka horoia te tinana ki te nui o te wai whakapūmau kia ngaro ra ano ngā paru katoa. Hei whakamutunga, whakatakotoria te pouaka ki raro, tukua kia maroke rawa, ka hiritia anō ina maroke.
He mea whakamatautau pea te hoko i ngā karaihe whakapā whakapaipai hei whakapaipai, hei whakaari rānei, engari ki te kore he whakahaunga māu, ka mutu pea ka utua e koe te utu mō ngā hua utu nui, mamae hoki. Kei te whakatūpato te Tari Kai me te Rongoā o Amerika (FDA) mō te hoko i ngā karu kanohi ka taea te hoko kore utu hei ārai i ngā whara kanohi ka puta mai i te mau i ngā karu kanohi kāore e tau tika ki ō kanohi. Kei te whakatūpato te Tari Kai me te Rongoā o Amerika (FDA) mō te hoko i ngā karu kanohi ka taea te hoko kore utu hei ārai i ngā whara kanohi ka puta mai i te mau i ngā karu kanohi kāore e tau tika ki ō kanohi.Kei te whakatūpato te Tari Kai me te Rongoā o Amerika (FDA) kia kaua e hoko karaihe whakapā ka taea te hoko kore utu hei ārai i ngā whara kanohi ka pā mai i te mau karaihe kāore e tau ki ō kanohi.Kei te whakatūpato te Tari Kai me te Rongoā o Amerika (FDA) kia kaua e hoko karaihe whakapā ka taea te hoko kore utu hei ārai i ngā whara kanohi ka pā mai i te mau karaihe kāore e tau ki ō kanohi.
Hei tauira, ki te kore ēnei karaihe whakapaipai e tau, e pai rānei ki ō kanohi, ka pāngia pea koe e ngā rakuraku o te kornea, e ngā mate kornea, e te mate pūkahukahu, e te ngaronga o te tirohanga, tae atu ki te matapo. Hei tāpiri, he maha ngā wā kāore he tohutohu mō te horoi, te mau rānei i ngā karaihe whakapā whakapaipai, ā, ka raru pea te tirohanga.
E kī ana hoki te FDA he ture kore te hoko i ngā karāhe whakapā whakapaipai me te kore he whakahaunga. Kāore ngā karāhe arotahi i roto i te kāwai o ngā hua whakapaipai, hua kē atu rānei ka taea te hoko me te kore he whakahaunga. Ko ngā karāhe whakapā katoa, ahakoa ko ērā kāore e whakatika i te tirohanga, me whai whakahaunga, ā, ka taea anake te hoko mā roto i ngā kaihoko whai mana.
E ai ki tētahi tuhinga a te American Optometric Association, i kī mai te Perehitini o te AOA, a Robert S. Layman, OD, "He mea tino nui kia kite ngā tūroro i tētahi tākuta kanohi, ā, kia mau noa i ngā karaihe whakapā, ahakoa he whakatikatika tirohanga, kāore rānei." Me whakamātau koe i ngā karaihe tae, me whakarite kia kite koe i tētahi tākuta kanohi, ā, me tiki he whakahaunga.
Ahakoa he mea ohorere pea te mōhio kua neke tō karāhe whakapā ki muri o tō kanohi, kāore i te mau tonu ki reira. Heoi, i muri i te mirimiri, te pā tūpono, te pā rānei ki te kanohi, ka neke pea te karāhe whakapā ki tua o tōna tūranga. I te nuinga o te wā ka neke te karāhe ki runga o te kanohi, i raro i te kamo, ka waiho koe kia whakaaro ki hea i haere ai, me te ngana puku ki te tango i taua karāhe.
Ko te rongo pai, kāore e taea e te karāhe whakapā te piri ki muri i te kanohi (mā All About Vision). Ko te paparanga o roto makuku i raro i te kamo, e kiia nei ko te conjunctiva, ka piko ki runga ake o te kamo, ka piko whakamuri, ka hipoki i te paparanga o waho o te karu kanohi. I roto i tētahi uiuinga ki a Self, te perehitini-kōwhiri o AOA, a Andrea Tau, e whakamārama ana a OD, "Ka rere te kiriuhi [conjunctival] puta noa i te ma o te kanohi, tae atu ki ngā karāhe whakapā kanapa.
Ahakoa rā, kāore koe e mataku mēnā ka ngaro whakarere te pānga o ō kanohi. Ka taea e koe te tango mā te pania he pata whakamakuku, me te mirimiri mārie i te tihi o tō kamo kia taka ra ano te karāhe, ā, ka taea e koe te tango (e ai ki a All About Vision).
Kua pau te wai whakapūkara, ā, kāore he wā ki te oma ki te toa? Kaua e whakaaro ki te whakamahi anō i te horoi kiri. Kia rumakina ō karāhe kanohi ki roto i te wai whakapūkara, ka noho pea he huakita e puta ai te mate me ngā mea whakapataritari kino ka poke i ō karāhe kanohi mēnā ka ngana anō koe ki te whakamahi i te wai whakapūkara (mā Visionworks).
Kei te whakatūpato anō hoki te FDA kia kaua e "whakamutu" i tētahi otinga kua whakamahia kētia mōu. Ahakoa ka tāpirihia e koe he otinga hou ki tō wai kua whakamahia, kāore te otinga e parakore mō te whakahoromata tika i ngā karaihe whakapā. Ki te kore e ranea āu otinga hei horoi me te penapena haumaru i ō karaihe, i te wā e whai ake nei ka whakatau koe ki te mau karaihe whakapā, he pai ake te maka atu ka hoko i tētahi takirua hou.
E kī ana a AOA he mea nui kia whai i ngā tohutohu tiaki i whakaratohia e te kaihanga o te otinga mō ngā karāhe whakapā. Mena e taunakihia ana kia puritia ō karāhe whakapā i roto i te otinga mō te wā poto noa iho, me kati e koe kia rite ki tēnei kaupapa, ahakoa kāore koe e whakaaro ki te mau karāhe whakapā. Ko te tikanga, ka puritia ō karāhe whakapā i roto i te otinga kotahi mō ngā rā 30. Whai muri i tēnā, me maka atu e koe aua karāhe kia whiwhi ai i ētahi mea hou.
Ko tētahi atu whakaaro noa e pā ana ki te nuinga o ngā kaimau karāhe whakapā, ko te wai te whakakapi haumaru mō te penapena karāhe whakapā i te korenga o te wairewa. Heoi, he hē te whakamahi i te wai, inā koa te wai puna, hei horoi, hei penapena rānei i ngā karāhe whakapā. Tērā pea kei roto i te wai ngā poke, ngā huakita, me ngā harore ka pā kino ki te hauora o ō kanohi (mā All About Vision).
Ina koa, ka taea e te moroiti e kiia nei ko te Acanthamoeba, e kitea nuitia ana i roto i te wai puna, te piri ngāwari ki te mata o ngā karaihe whakapā, ā, ka pangia ngā kanohi ina mau (e ai ki te Tari Tiaki Taiao o Amerika). Ko ngā mate kanohi e pā ana ki te Acanthamoeba i roto i te wai puna ka puta he tohu mamae, tae atu ki te mamae nui o te kanohi, te rongo i te tinana ke i roto i te kanohi, me ngā papaki mā i te taha o waho o te kanohi. Ahakoa ka roa pea ngā tohu mai i ētahi rā ki ētahi marama, kāore te kanohi e tino ora, ahakoa kua rongoatia.
Ahakoa he pai te wai puna i tō rohe, he pai ake te tūpato i te pouri. Whakamahia noa ngā karaihe whakapā mō te penapena karaihe, mō te whiriwhiri rānei i tētahi takirua hou.
He maha ngā kaimau karāhe whakapā e whakaroa ana i tā rātou wā whakamau i ngā karāhe whakapā kia penapena moni ai, kia kore ai rānei e haere anō ki te tākuta kanohi. Ahakoa kāore i te tūpono, ko te kore whai i te wā whakakapinga ka raru pea, ā, ka piki ake te tūponotanga o ngā mate kanohi me ētahi atu raruraru hauora kanohi (mā te Whatunga Optometrist).
E ai ki te Whatunga Tohunga Kanohi, mā te mau roa rawa i ngā karaihe whakapā, ki tua atu rānei i te wā e taunakitia ana, ka taea te whakawhāiti i te rere o te hāora ki te kornea me ngā oko toto i roto i te kanohi. Ko ngā hua ka puta mai i ngā tohu ngawari pēnei i te maroke o ngā kanohi, te riri, te kore e pai ki te karaihe, me ngā kanohi whero ki ngā raruraru nui atu pēnei i te mate pukupuku o te kornea, ngā mate pāwera, ngā whara o te kornea, me te ngaronga o te tirohanga.
I kitea i roto i tētahi rangahau i whakaputaina i roto i te puka Optometry and Vision Science, ko te mau nui i ngā karaihe whakapā i ia rā ka arahi ki te kohikohinga pūmua i runga i ngā karaihe, ka puta ai te riri, te heke o te tirohanga, te whakanui ake i ngā puku iti i runga i ngā kamo e kiia nei ko ngā papillae conjunctival, me te mōrearea o te mate. Hei karo i ēnei raruraru kanohi, me whai tonu i te wātaka mau karaihe whakapā, ā, me whakawhiti i ngā wā kua tohua.
Ka tūtohu tonu tō tākuta kanohi kia horoia ō ringaringa i mua i te mau i ngā karaihe whakapā. Engari ko te momo hopi e whakamahia ana e koe hei horoi i ō ringaringa ka nui te rerekētanga ina tae mai ki te tiaki i ngā karaihe me te hauora o ngā kanohi. He maha ngā momo hopi kei roto pea ngā matū, ngā hinu kakara, ngā whakamakuku rānei ka pā ki ngā karaihe whakapā, ka whakapataritari i ngā kanohi mēnā kāore e horoia pai (e ai ki te National Keratoconus Foundation). Ka taea hoki e te toenga te hanga i tētahi kiriata ki runga i ngā karaihe whakapā, ka whakapōuri i te tirohanga.
E taunaki ana te Whatunga Tohunga Kanohi kia horoia ō ringaringa ki te hopi patu huakita kore kakara i mua i te mau, i te tango rānei i ō karāhe whakapā. Heoi, e kī ana te American Academy of Ophthalmology he haumaru te whakamahi i te hopi whakamakuku mena ka horoia rawatia te hopi i ō ringaringa i mua i te whakamahi i ngā karāhe whakapā. Mena he tino tairongo ō kanohi, ka kitea hoki e koe ngā horoi ringa i te mākete kua hangaia kia pai te mahi me ngā karāhe whakapā.
He uaua te whakamahi i te meikitanga kanohi i a koe e mau ana i ngā karāhe whakapā, ā, me whakaharatau pea kia kore ai te hua e uru ki roto i ō kanohi me ō karāhe whakapā. Tērā pea ka waiho e ētahi mea whakapaipai he kiriata, he toenga rānei ki runga i ngā karāhe whakapā ka puta he riri ina whakatakotoria ki raro i te karāhe. He tino raruraru pea ngā meikitanga kanohi, tae atu ki te atarangi kanohi, te eyeliner, me te mascara, mō ngā kaimau karāhe whakapā nā te mea ka ngāwari te uru ki roto i ngā kanohi, ka pakaru rānei (mā CooperVision).
E ai ki te Johns Hopkins Medicine, mā te mau i ngā mea whakapaipai me ngā karaihe whakapā ka pāngia ngā kanohi e te riri, te maroke, te mate pāwera, te mate kanohi, tae atu ki te whara mena kāore koe e tūpato. Ko te huarahi pai ki te karo i ēnei tohu ko te mau tonu i ngā karaihe whakapā i raro i te meikitanga, te whakamahi i tētahi waitohu pono o ngā mea whakapaipai hypoallergenic, te karo i te whakawhitiwhiti meikitanga, me te karo i te atarangi kanohi kanapa. E taunaki ana hoki a L'Oreal Paris i te eyeliner māmā, te mascara ā-wai mō ngā kanohi tairongo, me te atarangi kanohi wai hei whakaiti i te hinganga o te paura.
Kāore i te ōrite ngā otinga karaihe whakapā katoa. Ka taea e ēnei wai parakore te whakamahi i ngā momo kai hei patu huakita me te horoi i ngā karaihe, hei whakarato rānei i te whakamarie tāpiri mō te hunga e hiahia ana. Hei tauira, ko ētahi momo karaihe whakapā ka kitea e koe i te mākete ko ngā karaihe whakapā maha-kaupapa, ngā karaihe whakapā kanohi maroke, ngā karaihe whakapā hauwai waikura, me ngā pūnaha tiaki karaihe mārō katoa (mā Healthline).
Ka kitea e te hunga he kanohi tairongo, e te hunga rānei e mau ana i ētahi momo karaihe whakapā he pai ake te mahi a ētahi karaihe whakapā i ētahi atu. Mena kei te rapu koe i tētahi otinga utu iti hei patu huakita me te whakamakuku i ō karaihe, he otinga maha-kaupapa pea te mea tika māu. Mō te hunga he kanohi tairongo, he mate pāwera rānei, ka taea e koe te hoko i tētahi otinga tote ngawari hei horoi i ngā karaihe whakapā i mua atu, ā, i muri i te patu huakita kia pai ai te whakamarie (e ai ki a Medical News Today).
Ko te otinga hauwai waikura tētahi atu kōwhiringa mēnā kei te puta he tauhohenga, he mamae rānei i roto i te otinga whānui. Heoi, me whakamahi koe i te pouaka motuhake e haere tahi mai ana me te otinga, e huri ai te hauwai waikura hei tote parakore i roto i ētahi haora (kua whakaaetia e te FDA). Ki te ngana koe ki te whakahoki i ngā karaihe i mua i te whakakorenga o te hauwai waikura, ka wera ō kanohi, ā, ka pakaru pea tō kornea.
Kia whiwhi koe i tō whakahaunga mō ngā karāhe whakapā, tera pea ka rite koe ki te ora. Heoi, me tirotiro ā-tau ngā kaimau karāhe whakapā kia kite ai mēnā kua rerekē ō rātou kanohi, ā, mēnā ko ngā karāhe whakapā te whiringa pai mō te momo ngaronga o te tirohanga. Mā te tirotiro kanohi whānui ka āwhina hoki ki te tautuhi i ngā mate kanohi me ētahi atu raruraru ka arahi ki te maimoatanga wawe me te whakapai ake i te tirohanga (mā te CDC).
E ai ki a VSP Vision Care, he rerekē ngā whakamātautau karāhe whakapā i ngā whakamātautau kanohi noa. Kei roto i ngā whakamātautau kanohi noa te tirotiro i te tirohanga a te tangata me te rapu i ngā tohu o ngā raruraru pea. Heoi, kei roto i te tirotiro karāhe whakapā tētahi momo whakamātautau rerekē hei tirotiro i te mārama o tō tirohanga me ngā karāhe whakapā. Ka inehia hoki e te tākuta te mata o tō kanohi hei tohu i ngā karāhe whakapā o te rahi me te āhua tika. Ka whai wāhi hoki koe ki te matapaki i ngā kōwhiringa karāhe whakapā me te whakatau ko tēhea te momo e pai ana mō ō hiahia.
Ahakoa he mea ohorere pea tēnei ki te tākuta kanohi, he mea nui kia mōhio koe ehara te huware i te tikanga parakore, haumaru rānei mō te whakamakuku anō i ngā karaihe whakapā. Kaua e pupuri i ngā karaihe whakapā ki roto i tō waha hei whakamakuku anō i a rātou ina maroke, ina whakapataritari i ō kanohi, ina taka rānei. Kī tonu te waha i ngā iroriki me ētahi atu iroriki ka pāngia ai ngā kanohi e ngā mate me ētahi atu raruraru kanohi (mā Yahoo News). He pai ake te maka atu i ngā karaihe kua pakaru, ka tīmata ki tētahi takirua hou.
Ko tētahi mate kanohi e kitea whānuitia ana ina whakamahia te huware hei whakamakuku i ngā karaihe kanohi ko te keratitis, he mumura o te cornea i puta mai i ngā huakita, ngā harore, ngā pirinoa, ngā huaketo rānei e uru ana ki te kanohi (e ai ki te Mayo Clinic). Ko ngā tohu o te keratitis ko ngā kanohi whero me te mamae, te wai, te rere rānei mai i ngā kanohi, te tirohanga pōuri, me te kaha ake o te aro ki te mārama. Mena kei te ngana koe ki te whakamakuku, ki te horoi rānei i ngā karaihe kanohi mā te waha, ā, kei te pāngia koe e ēnei tohu, kua tae ki te wā ki te whakarite i tētahi wā hui ki tō tākuta kanohi.
Ahakoa kei te whakaaro koe he rite tonu te rongoā ki tō hoa, ki tō whānau rānei, he rerekē te rahi me te āhua o ngā kanohi, nō reira ehara i te mea pai te whakawhitiwhiti i ngā karāhe whakapā. Haunga tēnā, mā te mau i ngā karāhe whakapā a tētahi atu ki ō kanohi ka tūpono koe ki ngā momo huakita, huaketo, me ngā iroriki ka pāngia koe e te mate (e ai ki a Bausch + Lomb).
Waihoki, mā te mau i ngā karaihe whakapā kāore e tau ki ō kanohi ka nui ake te tūponotanga o te pakaru o te kornea, te mate pukupuku me ngā mate kanohi (mā te WUSF Public Media). Ki te mau tonu koe i ngā karaihe whakapā kāore i te tika, ka pāngia pea koe e te mate kore aro ki ngā karaihe whakapā (CLI), arā, kāore e taea e koe te mau i ngā karaihe whakapā me te kore mamae, ahakoa kua tohua ngā karaihe e ngana ana koe ki te whakauru māu (e ai ki te Laser Eye Institute). Ka mutu, ka kore ō kanohi e mau i ngā karaihe whakapā, ā, ka kite i a rātou he mea tauhou i roto i ō kanohi.
Ina tonoa koe kia whakamahi tahi i ngā karaihe whakapā (tae atu ki ngā karaihe whakapā whakapaipai), me karo tonu koe i te whakamahi pērā hei ārai i te kino o ngā kanohi me te kore pea e taea te whakamahi i ngā karaihe whakapā a muri ake nei.
E ai ki te CDC, ko te whanonga mōrearea e pā ana ki te tiaki i ngā karaihe whakapā ko te moe me te mau tonu i aua karaihe. Ahakoa te ngenge o te tinana, he pai ake te tango i ō karaihe whakapā i mua i te tīmatanga o te mahi. Ka taea e te moe me ngā karaihe whakapā te whakanui ake i te tūponotanga o te pangia o ngā kanohi me ētahi atu tohu o ngā raruraru - ahakoa he roa te mau o ngā karaihe whakapā. Ahakoa te momo karaihe whakapā e mau ana koe, ka whakaitihia e ngā karaihe te tuku hāora nui ki ō kanohi, ka pā ki te hauora o ō kanohi me tō tirohanga (e ai ki te Sleep Foundation).
E ai ki te Cleveland Clinic, ka maroke, ka whero, ka riri, ka kino hoki ngā karaihe whakapā ina tangohia te karaihe i te wā e piri ana ki te kornea. Ka taea hoki e te moe i roto i ngā karaihe whakapā te arahi ki ngā mate kanohi me te kino tuturu o te kanohi, tae atu ki te keratitis, te mumura o te kornea me ngā mate harore, te tāpiri a te Sleep Foundation.